Czym jest ChAD?

Dziś trochę teorii. Co kryje się pod tajemniczym skrótem ChAD? To pytanie zadaje sobie chyba każdy, u kogo padło choć podejrzenie tej zdradliwej choroby. 

ChAD czyli choroba afektywna dwubiegunowa, zwana też cyklofrenią, a dawniej psychozą maniakalno - depresyjną, to ogólnie rzecz biorąc zaburzenie psychiczne, które charakteryzuje się cyklicznymi, naprzemiennymi epizodami depresji i manii, międzyktórymi mogą występować stany tzw "normalności" czyli zdrowia psychicznego.

Choroba ta dotyka równie często mężczyzn, jak i kobiet, przeważnie diagnozuje się ją w 2 dekadzie życia, choć oczywiście są wyjątki. Wyróżnia się kilka typów ChAD; za podstawę klasyfikacji uważa się długość poszczególnych faz (mania/hipomania, depresja), obecność lub nie faz zdrowia psychicznego, oraz częstotliwość pojawiania się faz. I tak:

• typ 1 - tzw pierwsza postać klasyczna, której diagnoza zazwyczaj nie budzi wątpliwości. Przebieg choroby jest zazwyczaj ciężki, niosący wiele poważnych konsekwencji. U chorego obserwuje się pełnoobjawowe manie i depresje, z przewagą długości tych drugich (zazwyczaj 4 - 9 miesięcy, podczas gdy manie trwają 2 tygodnie do 5 miesięcy).Między rzutami choroby występują okresy zdrowia, które mogą trwać nawet kilka lat. 

• typ 2 - drugi klasyczny typ. Od pierwszego odróżnia go fakt, że depresje w przebiegu ChAD 2 typu mogą być ciężkie, manie natomiast zawsze są łagodnie (tzw hipomanie) i trwają krócjej niż w typie 1. 

• typ 3 - ChAD z szybką zmianą faz. U chorego w ciągu roku występują, 4 bądź więcej okresów mani/depresji. Najczęściej fazy te przechodzą bezpośrednio jedna w drugą, choć zdarza się, że występują między nimi krótkie okresy zdrowia. Postać ChAD z szybką zmianą faz występuje częściej u kobiet i u osób z wcześniejszym przebiegiem typu II. Jeśli choroba przebiega w taki sposób od początku, to, zwłaszcza u osób młodych, może być trudna do zdiagnozowania. Bywa bowiem rozpoznawana błędnie jako zaburzenia osobowości albo problemy rozwojowe (psychologiczne). 

• typ 4 - ChAD z bardzo szybką zmianą faz. przebiegi choroby z jeszcze szybszą, częstszą, zmianą faz chorobowych. W 1996r. wprowadzono (Kramlinger i Post) pojęcie ChAD z ultraszybką zmianą faz  gdy epizody chorobowe trwają kilka dni do kilku tygodni oraz ChAD z okołodobową zmianą faz , gdy oba bieguny choroby ujawniają się, nieraz kilkakrotnie, w okresie 24–48 godz. 

• typ 5 - sezonowe zaburzenia afektywne.Termin "sezonowy" kojarzy się dziś częściej z depresją (depresja nawracająca sezonowo). Zjawisko sezonowości może jednak dotyczyć także zaburzeń dwubiegunowych. W tym typie choroby depresje występują regularnie w miesiącach jesienno-zimowych, a okresy wzmożonego samopoczucia wiosną i latem. 

• cyklotymia - według niektórych psychiatrów zaliczana do tzw spektrum choroby afektywnej dwubiegunowej, zwana też małym ChAD. Charakteryzuje się wyłącznie łagodnymi postaciami hipomani i subdepresji. Dla otoczenia chorego może to sprawiać wrażenie normalnych cech charakteru, jednakże dla chorego staje się uciążliwe.

• typ niesprecyzowany - takie zaburzenia afektywne dwubiegunowe, które w obserwacji i wywiadzie nie dają się zaklasyfikować jako żadne z powyższych.

Oczywiście jest to tylko jeden z podziałów, najczęściej stosowany. Prawda jest jednak taka, że co psychiatra, to podział ;) Należy też pamiętać, że u każdego przebieg choroby jest inny. Nie ma 2 takich samych ChAD'owców :D